{"id":191,"date":"2013-07-25T11:35:19","date_gmt":"2013-07-25T11:35:19","guid":{"rendered":"http:\/\/blekhonnun.is\/fornleifafelag\/?p=191"},"modified":"2013-07-25T11:35:19","modified_gmt":"2013-07-25T11:35:19","slug":"i-rustum-hrisheima","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/fornleifafelag.is\/?p=191","title":{"rendered":"\u00cd r\u00fastum Hr\u00edsheima."},"content":{"rendered":"<figure id=\"attachment_192\" aria-describedby=\"caption-attachment-192\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.583l.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-192\" src=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.583l-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.583l-300x225.jpg 300w, http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.583l.jpg 640w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-192\" class=\"wp-caption-text\">Kamarinn forni fyrir mi\u00f0ri mynd.<\/figcaption><\/figure>\n<figure id=\"attachment_193\" aria-describedby=\"caption-attachment-193\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.542l.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-193\" src=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.542l-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.542l-300x225.jpg 300w, http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.542l.jpg 640w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-193\" class=\"wp-caption-text\">Ekki er alltaf auglj\u00f3st a\u00f0 um fornleifar geti veri\u00f0 a\u00f0 r\u00e6\u00f0a.<\/figcaption><\/figure>\n<figure id=\"attachment_194\" aria-describedby=\"caption-attachment-194\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.501l.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-194\" src=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.501l-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.501l-300x225.jpg 300w, http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.37.501l.jpg 640w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-194\" class=\"wp-caption-text\">Vi\u00f0<\/figcaption><\/figure>\n<figure id=\"attachment_195\" aria-describedby=\"caption-attachment-195\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.35.57l.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-195\" src=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.35.57l-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.35.57l-300x225.jpg 300w, http:\/\/fornleifafelag.is\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/unnsteinn25.07.1308.35.57l.jpg 640w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-195\" class=\"wp-caption-text\">F\u00e1tt mynnir \u00e1 bl\u00f3mlegt b\u00fdli.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Fornir fimmtudagar.<\/p>\n<p>Fyrsta fer\u00f0 \u00feessa sumars undir merkjum \u201efornra fimmtudaga\u201c var farin \u00feann 18 j\u00fal\u00ed til Hr\u00edsheima undir lei\u00f0s\u00f6gn fornleifafr\u00e6\u00f0inganna Adolfs Fi\u00f0rikssonar og Orra V\u00e9steinssonar. \u00a0Hr\u00edsheimar kallast r\u00fastir r\u00e9tt hj\u00e1 b\u00fdlinu Hei\u00f0i \u00ed M\u00fdvatnssveit og \u00e1 \u00e1runum 2001 \u2013 2006 \u00a0f\u00f3ru fram fornleifaranns\u00f3knir \u00fear. \u00a0Eins og kom fram \u00ed m\u00e1li \u00feeirra m\u00e1li Adolfs og Orra \u00fe\u00e1 var me\u00f0al annars r\u00e1\u00f0ist \u00ed \u00feessar ranns\u00f3knir til a\u00f0 f\u00e1 samanbur\u00f0 vi\u00f0 ranns\u00f3knir sem \u00feegar voru \u00ed gangi \u00e1 Hofst\u00f6\u00f0um og \u00ed Sveigakoti en flest bendir til a\u00f0 Hofsta\u00f0ir hafi veri\u00f0 b\u00fasta\u00f0ur au\u00f0ugra einstaklinga \u00a0\u00ed upphafi landn\u00e1msaldar en Sveigakot (r\u00fastir su\u00f0vestan vi\u00f0 Gr\u00e6navatn) fremur d\u00e6mi um kotb\u00faskap \u00feeirra t\u00edma og kenningin var s\u00fa a\u00f0 Hr\u00edsheimar v\u00e6ru hugsanlega d\u00e6mi um me\u00f0alb\u00fa \u00e1 \u00a0landn\u00e1ms\u00f6ld. \u00a0Var hugmyndin a\u00f0 f\u00e1 yfirlit yfir b\u00faskaparh\u00e1ttu og f\u00e9lagsst\u00f6\u00f0u \u00ed M\u00fdvatnssveit \u00e1 landn\u00e1ms\u00f6ld.<\/p>\n<p>Mikill hluti af r\u00fastum Hr\u00edsheima er horfinn vegna uppbl\u00e1sturs. \u00a0Heillegasta sv\u00e6\u00f0i\u00f0 \u00a0eru leifar af ruslahaugum og skammt ofan \u00feeirra er h\u00f3ll me\u00f0 byggingarleifum \u2013 hugsanlega hluti af a\u00f0albyggingunni en \u00fear hefur enn ekki veri\u00f0 rannsaka\u00f0 a\u00f0 r\u00e1\u00f0i. \u00a0Framan vi\u00f0 ruslahaug \u00feennan er m\u00fdrardrag og \u00fear austan vi\u00f0 eru r\u00fastir byggingar \u00far forn\u00f6ld en nor\u00f0an m\u00fdrarinnar vi\u00f0 Selh\u00f3la eru l\u00edklega yngri leifar af seli. \u00a0Ofan og su\u00f0vestan vi\u00f0 meinta a\u00f0albyggingu sj\u00e1st \u00e1 nokkrum st\u00f6\u00f0um \u00a0gjallhr\u00fagur eftir rau\u00f0abl\u00e1stur. \u00a0Uppi \u00e1 einum af Selh\u00f3lunum \u00a0&#8211; nokkurn veginn nor\u00f0an vi\u00f0 fyrrnefnt sel er sta\u00f0ur sem \u00fe\u00f3tti l\u00edklegur sem leifar af kumli en vi\u00f0 ranns\u00f3kn fannst \u00fear f\u00e1tt nema leifar d\u00fdrabeina.<\/p>\n<p>Lj\u00f3st er a\u00f0 Hr\u00edsheimar eru eitt af elstu merkjum um mannab\u00fasta\u00f0i \u00ed M\u00fdvatnssveit og raunar landinu \u00f6llu. \u00a0\u00deannig fundust mannvistarleifar r\u00e9tt ofan vi\u00f0 \u00f6skulag sem f\u00e9ll \u00e1ri\u00f0 871, hins svokalla\u00f0a landn\u00e1mslags og eins m\u00e1 sj\u00e1 ummerki um a\u00f0 bygg\u00f0 hafi sta\u00f0i\u00f0 \u00fear um nokkurn t\u00edma \u00feegar gj\u00f3skulag f\u00e9ll \u00e1ri\u00f0 940. \u00a0Upphaflega vir\u00f0ast landnemar Hr\u00edsheima hafa byggt jar\u00f0h\u00fdsi og s\u00ed\u00f0an raunar anna\u00f0 og ur\u00f0u \u00feau s\u00ed\u00f0an grunnur a\u00f0 fyrrnefndum \u00f6skuhaugum \u00feegar varanlegri b\u00e6jarh\u00fas risu. \u00a0A\u00f0 s\u00f6gn Orra og Adolfs m\u00e1 raunar sj\u00e1 \u00feetta fyrirkomulag oft \u00ed byggingu b\u00e6ja \u00e1 landn\u00e1ms\u00f6ld. \u00a0Vi\u00f0 hli\u00f0 \u00feeirra er s\u00ed\u00f0an a\u00f0 margra mati merkilegasti fundur Hr\u00edsheima \u2013 nefnilega kamar. \u00dea\u00f0 bendir til a\u00f0 \u00edb\u00faar Hr\u00edsheima hafi veri\u00f0 \u00feokkalega efna\u00f0ir a\u00f0 kamarinn var yfirbygg\u00f0ur og m\u00e1tti vel sj\u00e1 marka fyrir sto\u00f0arholum fyrir \u00feak en einnig fyrir setbekk \u00feann er sest var \u00e1 \u00feegar menn gengu \u00f6rna sinna. \u00a0\u00dear fyrir ne\u00f0an m\u00e1tti s\u00ed\u00f0an finna heilmiklar leifar af haugh\u00fasi\/fr\u00e1rennsli. \u00a0Ekki er vita\u00f0 til a\u00f0 \u00e1\u00f0ur hafi fundist leifar af heillegum kamri fr\u00e1 10 \u00f6ld \u00e1 \u00cdslandi og raunar \u00fe\u00f3tt v\u00ed\u00f0ar v\u00e6ri leita\u00f0 en \u00e1 nokkrum st\u00f6\u00f0um hafa fundist leifar af \u00fatik\u00f6mrum, m a \u00e1 Hofst\u00f6\u00f0um. \u00a0Samkv\u00e6mt ranns\u00f3knum \u00e1 innihaldi \u00f6skuhauganna vir\u00f0ist sem \u00edb\u00faar Hr\u00edsheima hafi haft svipa\u00f0ar f\u00e6\u00f0uvenjur og samt\u00edmaf\u00f3lk \u00feeirra \u00ed Sveigakoti og \u00e1 Hofst\u00f6\u00f0um, \u00a0\u00feannig m\u00e1 \u00e1 \u00f6llum st\u00f6\u00f0um finna leifar af sj\u00f3meti \u00a0s s \u00feorski og sj\u00f3fugli en einnig egg, silung, lax, og leifar d\u00fdrabeina t d af sau\u00f0f\u00e9 og geitum auk nautgripa en neysla sv\u00ednakj\u00f6ts var \u00fe\u00f3 \u00a0mest \u00e1berandi \u00ed Hr\u00edsheimum. \u00d3l\u00edkt \u00fev\u00ed sem var \u00e1 Hofst\u00f6\u00f0um \u00fe\u00e1 vir\u00f0ist bygg\u00f0 ekki hafa sta\u00f0i\u00f0 mj\u00f6g lengi a\u00f0 Hr\u00edsheimum en veri\u00f0 \u00f3sltin fr\u00e1 um 870 og n\u00e6stu 150 \u2013 200 \u00e1r \u00a0en \u00e1 elleftu \u00f6ld vir\u00f0ist bygg\u00f0in leggjast af \u00e1n \u00feess a\u00f0 sk\u00fdring s\u00e9 \u00e1 sl\u00edku. Var svo raunar um m\u00f6rg b\u00fdli \u00ed h\u00e1sveitum \u00deingeyjars\u00fdslu.<\/p>\n<p>Fer\u00f0 \u00feessi var farin fyrir tilstu\u00f0lan Hins \u00feingeyska fornleifaf\u00e9lags, \u00ed samvinnu vi\u00f0 Fornleifastofnun \u00cdslands og var h\u00fan a\u00f0 mati fer\u00f0af\u00e9laganna \u00a0hin fr\u00f3\u00f0legasta. \u00a0R\u00e9tt er a\u00f0 minna \u00e1 uppl\u00fdsingar um \u201eforna fimmtudaga\u201c sem sendir voru \u00e1 \u00f6ll heimili \u00ed \u00deingeyjars\u00fdslum og eins m\u00e1 finna uppl\u00fdsingar um n\u00e6stu fer\u00f0ir \u00e1 www.fornleifafelag.is .<\/p>\n<p>\u00c1sgeir B\u00f6\u00f0varsson<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fornir fimmtudagar. Fyrsta fer\u00f0 \u00feessa sumars undir merkjum \u201efornra fimmtudaga\u201c var farin \u00feann 18 j\u00fal\u00ed til Hr\u00edsheima undir lei\u00f0s\u00f6gn fornleifafr\u00e6\u00f0inganna Adolfs Fi\u00f0rikssonar og Orra V\u00e9steinssonar. \u00a0Hr\u00edsheimar kallast r\u00fastir r\u00e9tt hj\u00e1 b\u00fdlinu Hei\u00f0i \u00ed M\u00fdvatnssveit og \u00e1 \u00e1runum 2001 \u2013 2006 \u00a0f\u00f3ru fram fornleifaranns\u00f3knir \u00fear. \u00a0Eins og kom fram \u00ed m\u00e1li \u00feeirra m\u00e1li Adolfs og Orra &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"http:\/\/fornleifafelag.is\/?p=191\" class=\"more-link\">Lesa \u00e1fram<span class=\"screen-reader-text\"> &#8222;\u00cd r\u00fastum Hr\u00edsheima.&#8220;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/191"}],"collection":[{"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=191"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/191\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=191"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=191"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/fornleifafelag.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=191"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}